Sağlıktan yırtarken, ekonomiden gitmeyelim

Covid-19 salgını nedeni ile dünyada binlerce insanın ölmesini ve hastalanmasını yaşıyoruz. Ayrıca hastalanma ve ölümün tırmanma eğiliminin devam etmesi de ciddi tehlikeye yol açıyor. 
Her ülke evrensel sağlık kurallarına bağlı tedbirler alıyor. Sokağa çıkma yasakları, ülkeler arası seyahat yasakları geldi. Bu nedenle sağlık ve ekonomik alanda ciddi sorunlarımız var. 
Bir kere olaya, ülkemizle ilgili genel bakmamız gerekiyor. Bizim 950 milyon dolara yakın turizmden, ayrıca üniversitelerden gelen, 750 milyon dolara yakın bir gelirimiz var. Bunlardan başka, konut satışlarından gelen ve Güney - Kuzey arası geçişlerle artan alışverişten doğan ciddi bir girdi de var. 
Bunlarla ithalat ve ihracat arasında oluşan 1 milyar altı yüz milyon dolara ulaşan ciddi açığı kapatabiliyorduk. 
Ancak turizm, üniversiteler bu darbeden nasibini aldı. Güneyden geçişler, konut satışları da kapandı. Zaten uzun zamandır yurttaşın iç tüketimi de pahalılık, enflasyon nedeni ile çok azalmıştı.
Salgının yol açtığı kısıtlamaların ne kadar süreceği de belirsiz. Üstelik kalksa bile turizm ile üniversitelerin eskiye dönmesi de hemencecik mümkün değil. 
Bu nedenle ülkeler, ekonomik tedbir paketleri açıklıyor. Milyar dolarlık kaynak paketleri açıklıyorlar. Bu paketlerin ana mantığı, insanı ve sektörleri desteklemek, sübvansiye etme üzerine şekilleniyor.
Peki bizde ne oluyor? Kaynak yokluğu nedeni ile paket açıklarken, ilk etapta kamu ve kamu nitelikli kurumlardan yapılan maaş ödemelerini azaltmak. Kamu kaynaklı bazı kısıntılara gitmek. Bu şekilde kaynak sağlayıp, işsiz kalan özel sektör çalışanlarına ve esnafa destek sağlamak ele alınıyor. 
Bizde üzerinde durulan paket, çok yakın bağlantı içinde olduğumuz Güney Kıbrıs'tan ve Türkiye’den farklı oluyor. Neden? Çünkü kaynağımız yok. Peki, bu birinden kesmek ve diğerine az biraz destek olmak adımı ne getirecek? Bu tedbirlerin kaçınılmaz olarak iç talebi daha da daralacağı açıktır. Faizlere, dolaylı vergilere zerre dokunmayan bu adım, kısa ve orta vadede ciddi sorun doğurur.
Dolayısı ile Corona’dan hasta olmayan ve ölmeyen insanlar, daha sonra, ekonomik koma haline girecektir. Bakın, Güneyde ve Türkiye’de ekonomik paket açıklandı. Ama şundan keselim, ötekine verelim o paketlerde yok. Neden yok? Çünkü önemli bir kaynak temelleri var. Ayrıca siyasal olarak dünya ekonomisi, siyaseti ve hukuku ile yapısal sorunları da yok. Bizim gibi ARAFTA değiller. Bu nedenle bizdeki tedbirler, Türkiye ve Güney Kıbrıs’tan temelden farklı oluyor. Çünkü bizim onlardan farklı olarak; ekonomi, siyaset ve diğer tüm alanlarda Kıbrıs meselesi ile bağlantılı sorunumuz var. 
Bugün bir paket açıklandı. Bunun mantığını yazdım. Kaynak sağlamak için kamu kaynaklı kesintilerle kaynak sağlanmaya çalışılıyor. Bu günlük, bir iki aylık etkiler yapacak. Ama kısa, orta ve uzun vadede bu tedbirlerin, çok önemli negatif yansımaları olacak. Bu arada söylemeden geçemeyeceğim. Bazı sağ veya liberal kesimler, kamu görevlileri üzerinden sığ eşitlik konuşmaları yapıyor. Ama gelecek için, “Kışla komünizmini“ ve servet düşmanlığını beslediklerini de görecekler. Bunun arkası, Corona’dan gitmesek bile ekonomik kaos ve sosyal bunalımlardan gitmektir. 

YORUM EKLE
YORUMLAR
Osman nalbantoglu
Osman nalbantoglu - 4 ay Önce

Madem Tc hukumetleri yanimizdadir.onlarin Paketlerinin icine kktc dahil etsinler.