23
Mar 2019
Uyku yazıları: Kafein uyku düşmanıdır


Şu anda beyniniz adenozin adlı bir kimyasal salgılamaktadır.   Uyanık olduğunuz her an bu salgılanma devam edecek.   Bu maddeyi, uyandığınız andan itibaren uyanık olduğunuz zamanı ölçen bir barometre olarak düşünebilirsiniz.  ...

MAKALEYİ OKU
21
Mar 2019
Uyku yazıları: Gece kuşlarına iyi davranın

Dünyadaki bütün insanların uyduğu tek emir, uykunun verdiğidir.   Karanlık olunca beyin kimyasal salgılayarak uyku getirir. Ne kadar karşı koyarsak koyalım, sonunda uyumak zorundayız. İrade dışı bir şeydir bu. Rüya görmek gibi. Uyku...

MAKALEYİ OKU
19
Mar 2019
Kayısı ağacı hiç bu kadar çok çiçek açmamıştı

 Kayısı ağacı hiç bu kadar çok çiçek açmamıştı.   Dev rezeneler bu kadar boy atmamıştı.   Zambaklar, aralarından geçerken, neredeyse belime değiyor.   Siklamenler, crocosmialar, papatyalar da coşmuş.   Uzun yıllardan...

MAKALEYİ OKU
16
Mar 2019
İki keklik, ben ve diğer hayvanlar

Geçen gün arabamla bir yerlere giderken veya bir yerlerden gelirken yol kenarındaki yeşillikte atıştıran iki keklik gördüm.   Çok şaşırdım.   Camı indirip bağırdım: 'Sizin nesliniz tükenmemiş miydi çocuklar?”   Biri...

MAKALEYİ OKU
14
Mar 2019
İnsan yok olsa kâinat ne kaybeder?

 Her gün, yabancı gazetelerde iklim değişikliği ve onun ikiz kardeşleri olan insan kaynaklı kirlilik ve tükenişle ilgili haberler okuyorum.  Son günlerde okuduğum ve aklımda kalan haberlerden birkaç örnek vereyim:  Takvimler 2050'yi...

MAKALEYİ OKU
12
Mar 2019
Yarıştan düşen maratoncu

Erdoğan, Türkiye'yi sürekli kriz içinde çalkalanan bir yer hâline getirdi.   Bu durumun en önemli etkisi, tükenen bir maratoncu gibi, ülkeyi uygarlık yarışından düşürmesidir. Türkiye'yi dünyanın en büyük zulüm ve geri...

MAKALEYİ OKU
09
Mar 2019
İki kişi

'Sen iki kişisin” diyorum ona. 'Sen ve diğeri.”    'Sen de iki kişisin” diyor.   'Diğeri geldiğinde beni senden uzaklaştırıyor” diyorum.   'Senin diğerin de beni senden uzaklaştırıyor” diyor....

MAKALEYİ OKU
07
Mar 2019
Hikâyelerin hikâyesi

Toplumlar hikâyelerle yönetilirler.  İktidara gelmek, hikâye uydurma yetkisini ele geçirmek demektir.  Hikâye bazen gerçekle örtüşür, ama çoğunlukla gerçeğin tersidir veya gerçekten radikal bir sapmadır.  'Ekonomik kriz...

MAKALEYİ OKU
05
Mar 2019
Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki kaybet-kaybet politikası

ExxonMobil'in Kıbrıs'ın güney batısında külliyetli miktarda gaz bulduğunu açıklaması, Doğu Akdeniz'in önemli bir enerji havzası olma yolundaki potansiyeline yeni bir katkı oldu.   Ama büyük olmakla birlikte bu rezerv (5...

MAKALEYİ OKU
02
Mar 2019
Agavenin son fısıltısı

Bu gece on dört, on beş veya on altı yılda bir çiçek açan bir bitkinin çiçeğini yakıyorum şöminede.   Koltuğum, güneşin uzaktan akrabası olan ateşe yakın, bacaklarım sıcak.   Bitkinin adı agave. Bir diğer adı sabır otu....

MAKALEYİ OKU
28
Şub 2019
Dinozorların yükselişi ve düşüşü

 Altmış altı milyon yıl kadar önce bir gün, on kilometre uzunluğunda bir asteroit veya kuyruklu yıldız, Meksika'nın Yucatán Yarımadası'na düştü.   Sürati o kadar müthişti ki önündeki atmosferi  sıkıştırarak...

MAKALEYİ OKU
26
Şub 2019
Mükemmel çıkmaz ve bir öngörü

 Bir öngörüde bulunmak istiyorum: Bugün, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı ile Rum lider Anastasiadis arasında yapılması planlanan görüşme başarılı olmayacak.   Nedeni, iki liderin görüşlerinin uzlaşamaz bir şekilde birbirinden...

MAKALEYİ OKU
23
Şub 2019
Öncü Türkiye

Geçenlerde bir gün sabaha doğru Sırp gazeteci Milan Jovanovic'in eşi duman kokusuyla uyandı.   Ev yanıyordu.    Eşini uyandırdı ve yalın ayak, pijamalarıyla sokağa fırladılar. Birileri evlerinin pencerelerinden içeri molotof...

MAKALEYİ OKU
21
Şub 2019
Cehenneme hoş geldiniz

 Futbola pek meraklı değilim.   Eskiden hiç değildim.   Altmışlı yaşlarımda, o zamanlar ergenliğe adım atan oğlum futbola merak salınca, yapacak ortak bir şey yaratmak için onunla beraber maç izlemeye başladım.   Selim...

MAKALEYİ OKU
19
Şub 2019
Etkin katılım ama nasıl?

 Bilmiyorum farkında mısınız?  Birkaç ay öncesine kadar Kıbrıslı Türk siyasi liderler her ağızlarını açtıklarında: 'Rumlar zenginliği ve yönetimi paylaşmak istemiyorlar, bu nedenle anlaşma olmuyor” diyorlardı.  Zenginlikten...

MAKALEYİ OKU
16
Şub 2019
Verimli olun ve çoğalın mı?

 Elimde bahçe makası, yabani kerevizlerin üzerine yürüdüm, ama daha tam açmamış çiçeklerinin üzerinin arı ve sinek kaynadığını görünce durdum.   Az daha kendi atasözüme örnek olacaktım: Cahil kişinin verdiği zarar, kötü...

MAKALEYİ OKU
14
Şub 2019
Hadzalar geceleri rahat uyuyor

Geçenlerde uyku konusunda araştırma yaparken 'Hadzalar”la karşılaştım.   Hadzalar, Tanzanya'nın orta bölgelerindeki ıssızlıklarda yaşayan, hayatlarını avlayarak ve toplayarak sürdüren küçük bir insan topluluğudur.  ...

MAKALEYİ OKU
12
Şub 2019
Az uyku kısa ömür demektir

Kalkınmış ülkelerdeki yetişkinlerin üçte ikisi, sağlıklı yaşam için şart olan sekiz saatlik gece uykusunu alamamaktadır.   Üçte biri ise kronik uykusuzluk çekmektedir.   Yetersiz uyku, kişinin Alzheimer hastalığına yakalanmasına...

MAKALEYİ OKU
09
Şub 2019
Yaratıcılık, Yasak, Sürgün

 Yasaklar yaratıcılığı öldürür.   Bu sözlerin sahibi, yasakların ülkesi İran'da yaşayan ünlü film yönetmeni Asgar Ferhadi'dir.   Penélope Cruz ve Javier Bardem'in başrollerini paylaştığı  Everybody...

MAKALEYİ OKU
07
Şub 2019
İnsan eli çekilince

 Toprağa bazı kimyevi maddeler katmanın bitki verimliliğini artırdığını ilk keşfeden, bir Alman'dır.    Bu keşfi ticarileştiren ve ilk suni gübre fabrikasını kuran ise John Bennet Lawes (1814-1900) adlı bir İngiliz'dir....

MAKALEYİ OKU
05
Şub 2019
Petrolsüz Venezuela olmak

 Batı siyasi literatüründe Petrostate diye bir deyim var.   Türkçeye Petrodevlet olarak çevrilebilir.   Aşağılayıcı bir sıfattır Petrostate. Zenginliğinin kaynağı petrol olan, bu nedenle birçok sevimsiz özellik kazanan küçük...

MAKALEYİ OKU
02
Şub 2019
İkinci en iyi zaman

İklim değişikliği gibi küresel bir olgu  karşısında kişi kendini çaresiz, hiçbir şey yapamayacak kadar güçsüz hissedebilir.   Bu kurtulunması gereken bir duygudur. Herkes bir şey yapabilir:   Ağaç dikebilir ve içinde yaşadığı...

MAKALEYİ OKU
31
Oca 2019
Uzaydan dünya

Uzaydan dünya, mavi beyaz bir top olarak görülür.   Sınırlar, devletler, uluslar, görünmez oradan.   Her şeyi sahiplenen, her şeyi adlandıran, her şeyi bütünden ayıran insan da.   Dinler ve tarikatlar ve dinsizlikler de.  ...

MAKALEYİ OKU
29
Oca 2019
Cennetin sonu

Dünya artık bir cennet bahçesi değildir.   Bu sözler David Attenborough'a aittir.   Başka birisi olsaydı abartıyor diyenler çıkabilirdi. Ama Attenborough dünyanın en ünlü doğa belgeselcisidir ve yakın bir zaman önce İngiltere'nin...

MAKALEYİ OKU
26
Oca 2019
Hangisinden başlasam?

 Çin'den sipariş ettiğim çaylar gelince hangisinden başlasam diye bir süre düşündüm.   Altı farklı çeşit çay ısmarlamıştım. Sonunda Fujian Bölgesi'nin Wuyi Dağı'ndaki ağaçlardan toplanan Lapsang Souchong'da...

MAKALEYİ OKU
24
Oca 2019
Yakınından geçiyor olmasaydım

 Eğer dokunacak kadar yakınından geçiyor olmasaydım badem ağacının tomurcuk verdiğini göremeyecektim.  Bahçede amaçsız dolaşıyordum.  Günlerdir yağan yağmur iki gündür yağmıyor.  Dışarı çıktığımda hava güneşli...

MAKALEYİ OKU
22
Oca 2019
İnsanlığın tarihi neyin tarihidir?

 İnsanlığın tarihi bir anlamda, belki de en önemli anlamda, insanın doğadan uzaklaşma tarihidir. Varoluşunun ilk çağlarında, insan kendisiyle diğer hayvanlar arasında bir duvar görmüyordu. Dünyayı, İncil'den itibaren olduğu gibi,...

MAKALEYİ OKU
19
Oca 2019
Sessizliğe övgü

Sahip olduğum eşyalar arasında onlar olmadan yapamayacağım tek şey, kulak tıkaçlarımdır.  Gözlüklerimden sonra, diye eklemeliyim. Ama onları eşya değil de daha çok görme uzvumun devamı sayıyorum.  Kulak tıkacı kullanmaya, İstanbul'da...

MAKALEYİ OKU
17
Oca 2019
Kıbrıs için 2019 kayıp bir yıl mı olacak?

 Birleşmiş Milletler, 18 aydır terk edilmiş durumdaki toplumlararası görüşme masasının Haziran sonunda yeniden toplanmasını hedefliyor.   Öğrendiğime göre, hedefin bu olduğu geçen ay adaya gelen Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'nin...

MAKALEYİ OKU
15
Oca 2019
Türkiye geleceğin ülkesidir ve hep öyle kalacaktır

 Batı'nın dünya ekonomisine hâkimiyeti on beşinci ve on sekizinci yüzyıllar arasında yapılan büyük keşifler ile başlar.   Bu keşiflerle Avrupalılar, daha önce varlığından haberdar olmadıkları Amerika ve Avustralya Kıtaları...

MAKALEYİ OKU