Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin Cuellar’ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen üçlü görüşmede bir araya geldi.
Ara bölgedeki BM Misyon Şefi’nin konutunda yapılan görüşme saat 11.15 sıralarında başladı ve yaklaşık 3 saat 15 dakika sürdü.
Liderler görüşme yerine Holguin ve BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Temsilcisi ve BM Barış Gücü (UNFICYP) Misyon Şefi Khassim Diagne tarafından karşılandı. Görüşmede Cumhurbaşkanı Erhürman'a Cumhurbaşkanlığı Müsteşarı Mehmet Dânâ, Hristodulidis'e ise Kıbrıslı Rum müzakereci Menelaos Menelaou eşlik etti.
Erhürman: Mütevazı ama ileriye doğru adımlar attık
Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman üçlü görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, toplantının sonuçlarını “mütevazı ama ileriye doğru adımlar” olarak nitelendirdi.
Erhürman, önerilerinden ilkinin adada meydana gelebilecek afetlere karşı ortak müdahale mekanizması oluşturulması olduğunu belirtti. BM Genel Sekreteri António Guterres’in de gündeme getirdiği bu konuda, ilgili teknik komitenin görevlendirilmesi ve mekanizmanın geliştirilmesi konusunda uzlaşı sağlandığını kaydetti.
Kültürel miras ve çevre projelerinde ilerleme
Kültürel Miras Teknik Komitesi aracılığıyla eski eserlere ilişkin arşiv ve bilgi paylaşımının hayata geçirilmesi konusunda da anlaşmaya varıldığını belirten Erhürman, Çevre Teknik Komitesi'nin yürüttüğü üç projede ilerleme sağlanmasının da ortak açıklamaya girdiğini söyledi.
Maronit kiliseleri ile bir Ermeni manastırının restorasyonu konusunda da çalışma başlatmaya hazır olduklarını ifade eden Erhürman, bu çalışmaların ilgili toplumlarla iş birliği ve iletişim içerisinde, Kültürel Miras Teknik Komitesi'nin uzmanlığından yararlanılarak yürütüleceğini kaydetti.
Ayrıca liderlerin, Kriz Yönetimi Teknik Komitesi'ne acil durumlara hızlı müdahale edilebilmesi için bir mekanizma oluşturma görevi vereceğini belirtti.
İki yeni geçiş kapısı eş zamanlı açılacak
Geçiş noktalarına ilişkin dört farklı öneri sunduklarını açıklayan Erhürman, görüşmede Akıncılar-Limya ile Kambo-Gemikonağı geçiş noktalarının eş zamanlı açılması konusunda uzlaşıya varıldığını söyledi.
Haspolat, Kiracıköy-Eylence ve diğer geçiş noktalarının yanı sıra Pile konusunun da gündemde kalacağını belirten Erhürman, bu başlıkların BM Genel Sekreteri ile yapılacak bir sonraki üçlü görüşmede ele alınmaya devam edeceğini ifade etti.
Kiracıköy-Eylence yolu konusunda da çeşitli alternatifler sunduklarını anlatan Erhürman, yolun kuzeyde kalan bölümünün Kıbrıs Türk tarafınca yapılması, güneyde kalan bölümünün ise Avrupa Birliği finansmanıyla gerçekleştirilmesi önerisini gündeme getirdiklerini söyledi. Kuzeydeki bölümde bulunan 1974 öncesine ait Kıbrıs Rum mallarının Taşınmaz Mal Komisyonu aracılığıyla kamulaştırılmasına da hazır olduklarını belirtti.
-Siyasi eşitlik…diğer güven yaratıcı önlemler…
Siyasi eşitliğin içeriğiyle birlikte kabul edilmediği bir noktada müzakereye başlamayacağını belirten Erhürman, “Diğer güvenlik yaratıcı önlem önerilerimizden de vazgeçmiş falan değiliz. AB vatandaşlığı, karma evlilikle doğan çocuklarımız, spor meselesi… Bunlardan da vazgeçmiş değiliz. Dolayısıyla adım adım ilerleme çabalarına devam edeceğiz.” dedi.
****
Hristodulidis: Önemli
sonuçlar elde edildi
Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis de görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, BM Genel Sekreteri ile gelecek haftalarda üçlü görüşme yapılmasının yolunu açan ilerlemeler kaydedildiğini söyledi.
Hristodulidis, görüşmeyi iyi ve özlü olarak nitelendirerek, önemli sonuçlar elde edildiğini ve üzerinde uzlaşı sağlanamayan diğer konulardaki görüşmelerin devam edeceğini belirtti.
Genişletilmiş konferans hedefi doğrultusunda metodoloji, Kıbrıs sorununun özü ve güven yaratıcı önlemlerin ele alındığını ifade eden Hristodulidis, BM açıklamasında yer alan konuların Kıbrıs Rum tarafının daha önce sunduğu 19 maddelik öneri içerisinde bulunduğunu ileri sürdü. Bu önerileri Kıbrıs Türk tarafına ve Holguin'e yazılı olarak da ilettiğini söyledi.
Cumhurbaşkanı Erhürman'ın yeni bir öneri sunduğunu doğrulayan Hristodulidis, söz konusu önerinin kabul edilebilir olmadığını ifade etti.
Kiracıköy ve Gaziler geçiş noktalarının da görüşmede gündeme geldiğini belirten Hristodulidis, bu konularda henüz nihai bir sonuca ulaşılamasa da ilerleme sağlandığını kaydetti,Erenköy konusunun da müzakere masasında kalmaya devam edeceğini söyledi.
İki yeni geçiş kapısının açılması konusunda varılan uzlaşmayı olumlu değerlendiren Hristodulidis, kapıların aynı gün açılacağını vurguladı.
BM Genel Sekreteri'nin Türkiye'yi ziyaret edeceğine de dikkat çeken Hristodulidis, 2026 yılı sona ermeden genişletilmiş konferans hedefi doğrultusunda müzakerelerin yeniden başlamasına yönelik gelişmeleri beklediklerini ifade etti.
