Ömer KADİROĞLU
Yılbaşı haftasında 13’üncü maaşların da ödenmesiyle bir miktar satış yapıldığını söyleyen esnaf, yeni yılın ilk ayında çarşının müşteri arar olduğunu söylüyor. Kuzey Kıbrıs’ın pahalı bir ülke haline geldiğini, alım gücünün azaldığını ve bu durumun çarşıyı olumsuz yönde etkilediğini belirten esnaf, umutsuzluğu kırmak için önlem alınması gerektiğini söylüyor.
Vatandaşların geçmiş yıllarda aylık maaşın bir kısmını kıyafet ve hediye alımına harcayabildiğini, fakat bu özelliğin giderek kaybolduğunu belirten dükkan sahipleri, Kuzey Kıbrıs’ın pahalı olması nedeniyle müşterilerin güneydeki çarşıya kaydığını söylüyor; buna karşın Türk çarşısında Rum müşteri görülmediğini ifade ediyor.
Ne dediler?..
Bilgin Çevik
“Yılbaşında beklediğimiz satışlar olmadı; ancak bundan sonra inşallah daha iyi olur. İşlerin azalmasının nedeni alım gücünün düşmüş olmasıdır. Asgari ücrete artış yaptılar, ancak piyasa hemen yükseliyor ve insanlar maaşlarını almadan yapılan artış eriyor. Asgari ücreti yükseltmek yerine piyasadaki artışı durdurmaları gerekiyor. Eskiden Rumlar buraya gelip alışveriş yapıyordu; şimdi ise bizimkiler güneye alışverişe gidiyor. Asgari ücret yükseldikçe girdi maliyetlerimiz de artıyor. Bizler, dengeyi sağlamak için sattığımız ürünlere bu artışı yansıtmak zorunda kalıyoruz. Bu noktada yetkililerden beklentimiz, piyasada fiyat standartları oluşturarak kontrol sağlamalarıdır.”
Özhan Güzeloğlu
“İşler şu anda çok durgun. Yeni yıl öncesinde de beklenen alışveriş olmadı. Ciddi bir çöküş var ve durum iç açıcı değil. İnsanlar fakirleşti, marketler çok pahalı oldu. Vatandaşın bütçesine asgari ücret artışı yansımadan marketler fiyatları yükseltiyor. Asgari ücret artınca girdi maliyetleri yükseliyor; esnaflar ise satabilmek için indirim yapmak zorunda kalıyor. Marketlerde bazı ürünler otomatik olarak yükseliyor; ancak konfeksiyon ve ayakkabı gibi mecburi olmayan ürünlerde indirim yapmak zorundayız. Bu nedenle asgari ücret artışının piyasaya olumlu bir katkısı olduğunu düşünmüyorum. Çarşı pahalı olunca Rumlar da gelmiyor, Türkler de güneye gidiyor.”
Derya Alp
“Aralık ayında satışlar çok iyiydi; ancak şu anda işler rutine döndü. Asgari ücrete yapılan artışla her şey birden pahalı hale geliyor. Asgari ücretin artması, asgari ücretlinin alım gücünü değiştirmiyor. Asgari ücreti artırıp fiyatları yükseltmekle bir yere varılamayacağını hükümet edenler de biliyor; ancak işlerine gelmiyor. Asgari ücreti artırmak yerine piyasada enflasyonu düşürecek tedbirler almaları gerekiyor. Hükümet edenlerin tek derdi seçim zamanı kapı kapı dolaşıp oy istemek ve koltuğa oturmaktır. Meclise haftada iki gün gitmekle hiçbir yere varamayız.”
Deniz Topal
“Aralık ayında işlerimiz sön dönemler haricinde çok iyiydi. 13’üncü maaş ve memur maaşları insanların keyifle alışveriş yaptığı bir ay sağladı. Son iki yıldır değişik dönemler yaşıyoruz. Şu an Ocak ayındayız ve 11 ayda olduğu gibi işlerimiz yine düşüşte. Asgari ücrete yapılan artış işleri etkileyecektir. Marketlerde fiyatlar yükseliyor; bu nedenle insanlar pek bir şey anlamayacaktır. Elektrik ve su fiyatları artıyor; ancak biz insanlara yardımcı olabilmek için fiyatları yükseltmiyoruz.”
Birgül Beyatlı
“Asgari ücret arttıkça girdi maliyetleri yükseliyor. Özel sektörde işverenlerinin yükü artıyor. Daha az personelle daha çok iş yapmaya çalışıyoruz. Yetkililerden bir şey beklemiyoruz; memleketimizi seven yetkiliyi ne yazık ki göremiyoruz.”
Fisun Aroğlu
“Biz üretim firmasıyız; bu ölü sezonda işlerimiz fena durumda değildir. Asgari ücrete artış yapıldı ve girdi maliyetleri yükseliyor. Maliyetler yükseldikçe işlerimiz düşüyor. Rum tarafında hatırı sayılır bir müşteri potansiyelimiz var; ancak güneyde piyasasının daha düşük olduğunu görüyoruz ve bu da işlerimize olumsuz yansıyor. Asgari ücreti artırmak yerine piyasayı kontrol altına almak daha yararlı olur. Sık sık asgari ücretin yükselmesi, esnafın, üreticinin ve tüketicinin aleyhinedir.”
