ABD ve İsrail'in haftalar süren saldırılarıyla yer altındaki füze üslerinin girişleri kapatılan İran'ın, yoğun kazı çalışmaları sayesinde bu tesislerin büyük bölümünü yeniden kullanıma açtığı öne sürüldü.
ABD ve İran arasında geçici bir anlaşma sağlanmış ve uzatılmasına ilişkin görüşmeler sürüyor olsa da taraflar arasındaki gerilim tamamen sona ermiş değil. Uzmanlara göre çatışmaların yeniden başlaması halinde İran, elindeki mevcut füze stoklarıyla saldırılarını sürdürebilecek durumda.
CNN'in incelediği uydu görüntülerine göre İran, buldozerler ve hafriyat kamyonları gibi basit iş makineleri kullanarak ABD ve İsrail'in vurduğu tünel girişlerini açtı ve hasar gören yolları onardı.
Çatışmalar sırasında İran, yoğun bombardıman altında tünel girişlerini açmaya çalıştı. ABD ve İsrail ise kazı çalışmalarında kullanılan iş makinelerini sık sık hedef aldı. Buna rağmen ateşkesin üzerinden geçen yedi haftada İran'ın onarım faaliyetleri hız kazandı. CNN'in analizine göre İran, ABD ve İsrail tarafından vurulan 18 yer altı füze tesisindeki 69 tünel girişinden 50'sini yeniden kullanıma açtı.
Uydu görüntüleri ayrıca füze üslerine ulaşımı engellemek amacıyla bombalanan yolların büyük ölçüde onarıldığını, bazı bölgelerde ise yolların yeniden asfaltlandığını gösteriyor.
Trump'ın hedeflerinden biriydi
ABD Başkanı Donald Trump, savaşın temel hedeflerinden birinin İran'ın füze kapasitesini ortadan kaldırmak olduğunu birçok kez dile getirmişti.
Trump, mart ayında yaptığı bir paylaşımda "İran'ın füze kapasitesinin, fırlatma sistemlerinin ve bunlarla bağlantılı her şeyin tamamen etkisiz hale getirilmesini" savaşın başlıca amaçlarından biri olarak sıralamıştı.
İran ise yer altındaki füze ağını 20 yılı aşkın süredir geliştiriyor. Bazı tesislerin yüzlerce metre kaya tabakasının altında bulunduğu belirtiliyor. Uzmanlara göre bu derinlik, ABD ve İsrail'in üsleri doğrudan imha etmesini son derece zorlaştırıyor.
Bin füze kaldığı tahmin ediliyor
Uzmanlar, yer altındaki depolarda halen yaklaşık bin füzenin bulunduğunu değerlendiriyor.
Hamburg Üniversitesi Barış Araştırmaları ve Güvenlik Politikaları Enstitüsü'nden Timur Kadyshev, İran'ın yıllardır bu tür bir çatışmaya hazırlandığını belirterek, "Bu tür bir savaşa 20 yıldır hazırlanıyorlardı. Son derece hazırlıklılar." dedi.
