Bakanlar Kurulu, ülkede kaçak olanları kayıt altına almak amacıyla ‘Yabancılar ve Muhaceret Yasası’nda değişikliğe gitti. Buna göre; 45 gün içinde Muhaceret Dairesi’ne başvuranlar, bir asgari ücret tutarında ceza ödemek kaydıyla kayıt altına alınacak. Muhaceret affından yararlananlar 60 gün içerisinde çalışma izni alabilecek. Bakanlar Kurulu, iki gün üst üste gerçekleştirdiği toplantılarda çeşitli yasa, tüzük ve kararname çalışmalarını değerlendirerek, gelir artırıcı önlemler alınmasına ve ivediliği olmayan projelerin gelecek yıla ötelenmesine karar verdi.
Mevcut uygulama
Yabancılar ve Muhaceret (Değişiklik) Yasa Tasarısı ile ülkede izinsiz bulunan yabancılara yönelik düzenlemeler yapıldı. Mevcut yasaya göre izinsiz bulunan yabancılara ülkede kaldıkları her gün için günlük asgari ücret tutarında para cezası uygulandığı; bu durumun ise yüksek cezalara ve çeşitli mağduriyetlere yol açtığı belirtildi.
Yeni düzenleme
Kaçak durumuna düşen yabancılar, düzenleme yürürlüğe girdikten sonra 45 gün içerisinde Muhaceret Dairesi’nin çevrimiçi sistemine başvuru yapıp, bir asgari ücret ödeme gerçekleştirirse düzenlemeden yararlanabilecek. Ülkede izinsiz ve kayıt dışı yaşamla mücadele kapsamında, yabancıların kayıt altına alınmasına yönelik bir muhaceret takvimi düzenlendiği belirtilen açıklamada, şöyle denildi: “Buradaki temel amaç; Polis Genel Müdürlüğü ve Göç İdaresi’nin yürüttüğü kayıt dışı ve kaçak yaşamla mücadeleyi daha etkin hale getirmektir. Bu çerçevede, ülkede kayıt dışı yaşayanlara çağrı nettir: ‘Ya ülkeyi terk etmeleri ya da yasal statüye geçmeleridir.’ Özellikle son dönemde üniversitelerden ve yabancı öğrencilerden gelen talepler de dikkate alınmıştır. Mezun olduğu halde muhaceret borcu nedeniyle ülkeden çıkamayan ya da kayıt dışı duruma düşen çok sayıda öğrenci bulunduğu belirtilmiştir. Bu doğrultuda; ülkede her ne sebeple bulunursa bulunsun; turist, öğrenci veya çalışma amacıyla kayıt dışı durumda olan herkesi kapsayacak şekilde Muhaceret affından yararlanıldığı takdirde 60 günlük bir izinlendirme süreci başlatılmaktadır.”
Kuyumcu Lisans Belgesi şart koşuldu
Bakanlar Kurulu tarafından alınan kararlar kapsamında kuyumculuk sektörü, ihracat politikaları ve vergi düzenlemelerini içeren bir dizi yeni tüzük ve kararname yürürlüğe girdi.
30 Nisan 2025 tarihinde yürürlüğe giren Değiştirilmiş Şekliyle Para ve Kambiyo Yasası çerçevesinde hazırlanan düzenleme ile kuyumcuların kuruluş, faaliyet, lisans ve denetim süreçleri yeniden belirlendi.
Buna göre kuyumculuk faaliyeti yürütecek işletmelerin Bakanlıktan ön izin alması ve “Kuyumcu Lisans Belgesi” temin etmesi zorunlu hale getirildi. Düzenlemenin, sektörün mali yapısının güçlendirilmesi ve uluslararası standartlara uyumun sağlanması amacı taşıdığı belirtildi.
“Sanayi ürünleri” tanımı genişletildi
İhracatı teşvik tüzüğünde yapılan değişiklikle ise “sanayi ürünleri” tanımı genişletildi. Yeni düzenleme kapsamında hammadde, yarı ve tam mamullerin çeşitli yöntemlerle işlenmesiyle elde edilen ürünler ile yer altı kaynakları ve geri dönüşüm ürünleri sanayi ürünü kapsamına alındı. Değişiklikle birlikte yerli üretimin korunması ve ihracatın artırılması hedefleniyor.
Vergi düzenlemelerine ilişkin kararname
Vergi düzenlemelerine ilişkin Yasa Gücünde Kararname ile de kayıt dışı gelirlerin ekonomiye kazandırılması amaçlandı. Düzenleme kapsamında bilançolarda birikmiş ancak dağıtılmamış kârların belirlenen süre içinde dağıtılması teşvik edildi. Bu çerçevede söz konusu kâr paylarının dağıtılması halinde geçmiş dönemlere ilişkin yeniden vergi tarhiyatı yapılmayacağı, ödenen vergilerin ise iade veya mahsup edilmeyeceği belirtildi.
Kararnamede ayrıca vergi matrahının hesaplanmasında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın açıkladığı efektif satış kurunun esas alınacağı ifade edildi. Düzenlemenin, ekonomik zorluklar nedeniyle oluşan kayıt dışı gelirlerin vergilendirilerek sisteme dahil edilmesini hedeflediği kaydedildi.
