Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, beş yıllık görev süresini, Kıbrıs Türk halkı açısından yeniden doğuş dönemi olarak kullanacaklarını, tüm çabalarının bu yönde olacağını belirtti. Rum toplumu lideriyle 3 görüşme yaptıklarını ancak somut bir ilerlemenin olmadığını vurguladı.

Erhürman,  Cumhurbaşkanlığı Beyaz Salon'da "Cumhurbaşkanlığı'nda 100 Gün" basın toplantısı düzenledi.

Cumhurbaşkanlığı Beyaz Salon’da yer alan basın toplantısında, Erhürman, Cumhurbaşkanlığı görevindeki ilk 100 gününde kurulan çalışma birimleri, yürütülen diplomatik temaslar ile görüşmeler ve ziyaretler ile etkinliklere ilişkin detayları paylaştı.

İlk konu Kıbrıs sorunu oldu

Toplantıda ilk olarak Kıbrıs sorununa değinen Erhürman, güven yaratıcı önlemler konusunun Cenevre'de ya da New York'ta 5 artı 1 düzeyinde ele alınmasının anlamlı olmayacağını, bu konular için buraların fazla üst düzey olduğunu kaydetti.

Erhürman, “Göreve geldiğimiz ilk günden itibaren aslında vurguladığımız bir noktaydı. Beş artı bir hiçbir şekilde kaçacağımız bir toplantı formatı değil. Hangi toplantı söz konusu olursa katılırız. Ama bize göre doğru olan en azından masaya konulmuş güven yaratıcı önlemler konusunda belli sonuçlara Lefkoşa'da ulaştıktan sonra beş artı bire gitmek dolayısıyla beş artı birin sonucunda da bir takım olumlu gelişmelerin açıklanmasına fırsat vermektir. Bu pozisyonumuzu koruduk.” diye konuştu.

Üç ayrı toplantı yapıldı

Üç ay içerisinde Birleşmiş Milletler gözetiminde üç ayrı toplantı yapıldığını anlatan Cumhurbaşkanı Erhürman, bu toplantıların ilkinde 4 maddelik metodolojiyi ve10 maddelik güven yaratıcı önlemler paketini masaya koyduklarını kaydetti. Bu çerçevede Rum Lider ile birlikte Kayıp Şahıslar Komitesi’ni ziyaret ettiklerini anımsatan Erhürman,  Hellim'in tescili konusunda bir sözleşme imzalanması, Metehan Sınır Kapısı’ndaki kabin sayısının yediye çıkarılması, Bostancı ve Derinya kapılarında da seyrüsefer çıkarılması konularını da masaya götürdüklerini anlattı.

Hellimle ilgili sözleşme imzalanmadı

Erhürman, bu konularda ocak sonuna kadar sonuç alınacağı taahhüdünü aldıklarını da ekledi. Metehan’daki kabin sayısının yediye çıkarıldığını aktaran Erhürman, Metehan’daki yol genişletme çalışmasının devam ettiğini, Bostancı ve Derinya kapılarında seyrüsefer çıkarılmaya henüz başlanmadığını ve hellimle ilgili imzalanması gereken sözleşmenin de henüz imzalanmadığını belirtti. Erhürman, 31 Ocak itibarıyla tamamlanacağı öngörülen bazı noktaların hala halledilmemiş olmasını olumsuz gelişme olarak değerlendirdi.

Dostluk maçları yapılması önerisi de kabul edilmedi

Bunlar dışında 14 yaş altı (U14) çocukların dostluk maçları yapabilmesi için adım atılması konusunun da önerileri arasında olduğunu söyleyen Erhürman, “Ama maalesef bu konudaki önerimiz de kabul görmedi.” diye konuştu.

Çözüme uygun bir atmosfer yaratmaya ihtiyaç var

Crans Montana’dan bugüne, 8 senede, Kıbrıs Sorunu konusunda anlamlı denilebilecek bir görüşme süreci yaşanmadığını söyleyen Cumhurbaşkanı Erhürman, “Hep söylüyoruz. Bizim nihai hedefimiz Kıbrıs sorununun çözülmesidir.” dedi. Birleşmiş Milletler raporlarında da denileni söylediklerini, çözüme uygun bir atmosfer yaratmaya ihtiyaç olduğunu vurgulayan Erhürman, bunun gerçekleşmesi ile 5 artı 1’den olumlu bir havayla kalkılabileceğini anlattı.

Dört konu dışında ilerleme yok

Erhürman, gerek 4 maddelik metodoloji gerek 10 maddelik güven yaratıcı önlemler paketi gerekse yeni kapıların açılması önerilerinde temel hedeflerinin sonuç almak olduğunu vurguladı. Erhürman, dört konu dışında şu ana kadar herhangi bir konuda ilerleme sağlanmadığını da aktardı.

Siyasi eşitlik, dönüşümlü başkanlık konularının güvence altına alınmasının önemine vurgu yapan Erhürman, “Herhangi bir yapı kurulacaksa ve orada siyasi eşitlik olacaksa o yapının iki bileşeni olan Kıbrıslı Türkler ve Kıbrıslı Rumların belli dönemlerle o yapıya başkanlık edebileceğinin güvence altına alınması lazım.” dedi.

Arzu ettiğimiz noktada değiliz

Erhürman, son toplantıda Rum Lider Nikos Hristodulidis’in yeni geçiş noktalarını da kapsayan beş maddelik öneri getirdiğini söyleyerek, bunların da güven yaratıcı önlemlere ilişkin olduğunu belirtti. Hristodulidis’in önerileri arasında New York’tan beri masada olan haritada bulunmayan Erenköy’ün de bulunduğunu aktaran Erhürman, bu şekilde uzlaşma açısından güçlük yaratan bir şey ortaya çıktığını söyledi. Erenköy konusunun üçüncü üçlü görüşmede masaya getirilmesini de eleştiren Erhürman, “Dolayısıyla bu anlamda arzu ettiğimiz noktada değiliz. Ama daha üç ay oldu. Bu üç ay içerisinde elbette bir takım anlaşmazlık noktaları öne çıkacaktır. Bu işler yavaş yavaş çözülür. Ben de bu süreçlerin içerisinde çok yer almış biri olarak bunu çok yakından bilirim.” diye konuştu.

Üç garantör ülkenin de ‘evet’ diyeceği bir çözüm …

Türkiye ile ilişkilere de değinen Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, Kıbrıs sorunuyla ilgili sürecin Türkiye Cumhuriyeti yetkilileriyle istişare içinde yürütüldüğünü belirterek, “Bunun böyle olacağını zaten seçimden önce de söylemiştik.” dedi. Erhürman, “Şu gerçeklik ortadadır. Herkes de bunu bilir. Bu ülkede eğer çözümü gerçekten istiyorsanız o zaman şunu bilirsiniz. Bu çözümde evet iki lider var. Üç de garantör ülke var. Dolayısıyla üç garantör ülkenin de ‘evet’ diyeceği bir çözüm üretmek durumundasınız.” ifadelerini kullandı.

Kapılar konusu: Pişmiş aşa su katmak istemiyoruz

Erhürman basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Kapılar konusuna ilişkin bir soruyu da yanıtlayan Cumhurbaşkanı Erhürman, New York sürecinden bu yana Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanan ve taraflara ait olmayan bir harita üzerinden ilerleme sağlanmaya çalışıldığını söyledi. Erhürman, söz konusu haritada Haspolat ile Kiracıköy–Eğlence hattının yer aldığını, Erenköy’ün ise bulunmadığını ifade etti.

Bu aşamada yeni kapı taleplerinin gündeme getirilmesinin süreci zorlaştıracağını kaydeden Erhürman, “pişmiş aşa su katmak istemiyoruz” dedi.

Karpaz ve Limasol’daki Türk çocukların eğitim hakkı

Avrupa Parlamentosu’nun Karpaz’da öğrenim gören öğrencilerle ilgili hak ihlallerine dair yürüttüğü araştırmaya ilişkin soruyu da yanıtlayan Cumhurbaşkanı Erhürman, konunun yeni olmadığını söyledi. Karpaz’daki okul meselesinin yıllardır gündemde olduğunu anımsatan Erhürman, buna karşılık Limasol’daki Türk okulu konusunun zaman içinde ortadan kalktığını ifade etti.

Erhürman, hem Karpaz hem de Limasol’daki Kıbrıslı Türk çocukların eğitim haklarının korunmasının, çözüm sürecinin önemli insani boyutlarından biri olduğunu kaydetti.

Türkiye’ye giriş yasağı konusu

Seçim öncesinde Türkiye’ye giriş yasağı bulunan Kıbrıslı Türkler konusunu “ilk 10 günün meselesi” olarak nitelendirdiğinin hatırlatılması ve bu kapsamda son 100 günde hangi temasların yapıldığının sorulması üzerine Erhürman, söz konusu ifadeyi meselenin önemine dikkat çekmek amacıyla kullandığını söyledi.

Erhürman, Türkiye Cumhuriyeti’ne gerçekleştirdiği ilk ziyarette konuyu gündeme getirdiğini belirterek, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ile yaptığı görüşmede bu meseleyi ilettiğini ve Yılmaz’ın not aldığını ifade etti. Bu konuda kendisine kısa süre içerisinde geri dönüş yapılacağının aktarıldığını kaydeden Erhürman, sürecin takipçisi olmaya devam edeceğini vurguladı.

Erhürman ile Hristodulidis 24 Şubat’ta görüşecek

Erhürman, Hristodulidis ile 24 Şubat’ta yapacağı görüşmeye ilişkin soruya yanıtında ise görüşmenin yapılacağı yerin henüz netleşmediğini, tarafların temsilcileri aracılığıyla yalnızca tarih konusunda mutabık kalındığını söyledi.

Bu görüşmenin, Birleşmiş Milletler temsilcisinin gelişine endeksli bir takvim anlayışının doğru olmadığını düşündükleri için önerildiğini belirten Erhürman, “O burada yokken de görüşebilmeliyiz.” dedi. Görüşmede özel bir gündem bulunmadığını kaydeden Erhürman, esas amacın Lefkoşa’da güven yaratıcı önlemler başlığında ilerleme sağlamak olduğunu ifade etti.